Καλέστε με στο SKYPE

Γ. Παπανδρέου 17 - Ηράκλειο, t: 2811 113681 - 6946253300

Μυλωνογιάννη 23 - Χανιά , t: 2821 1117046974394497

Άρθρα Ψυχολογίας

Τετάρτη, 04 Ιανουαρίου 2017 00:00

Κάνε κάτι διαφορετικό.

Κάνε κάτι διαφορετικό απ' ότι έκανες μέχρι σήμερα!
Υπάρχουν 8 απλά βήματα βασισμένα στη θεωρία των Bill O' Hanlon και Scott D.Miller που περιγράφονται στο Μοντέλο της Εστιασμένης στη λύση Θεραπείας (Solution- Focused Therapy) και που αν τα ακολουθήσεις μπορείς να δεις τα πράγματα να αλλάζουν.
Όπως περιέγραψε και ο Einstein «παράνοια είναι να κάνεις συνεχώς το ίδιο πράγμα και να περιμένεις διαφορετικά αποτελέσματα». Οπότε... κάνε κάτι διαφορετικό!
Πώς να διακόψεις τα δυσλειτουργικά μοτίβα βελτιώνοντας τα πράγματα:
Βήμα 1ο: Σκέψου τι κάνεις όταν έχεις να αντιμετωπίσεις μία προβληματική κατάσταση και άλλαξε ένα οποιοδήποτε μέρος της κατάστασης αυτής. Διάλεξε ένα μόνο πράγμα για να αλλάξεις, αυτό μπορεί να είναι ο χρόνος, η σωματική σου αντίδραση, οι λέξεις που χρησιμοποιείς, το μέρος στο οποίο βρίσκεσαι ή τη σειρά των συμπεριφορών που υιοθετείς.
Για παράδειγμα, έστω ότι θυμώνετε με τον/την σύντροφό σας και αρχίζετε να τσακώνεστε έντονα με φωνές, απειλές και συναισθηματικούς εκβιασμούς. Δοκιμάστε να αλλάξετε κάτι από την κατάσταση αυτή, ένα μόνο πράγμα. Μπορείτε να επιλέξετε να μιλήσετε χαμηλόφωνα ή και να σιωπήσετε για μερικά λεπτά, έως ότου ηρεμήσετε και εμπλακείτε σε μία χρήσιμη συζήτηση. Ή μπορεί να επιλέξετε να αλλάξετε για λίγη ώρα δωμάτιο ή να πάτε μία βόλτα. Αλλάζοντας το μέρος που βρίσκεστε, θα προκύψουν αλλαγές και σε άλλα επίπεδα.
Βήμα 2ο: Σκέψου κάτι που κάποιος άλλος κάνει και βελτιώνει την προβληματική κατάσταση. Προσπάθησε να κάνεις αυτό που θα έκανε εκείνος την επόμενη φορά που το πρόβλημά σου προκύψει. Ή σκέψου τι έκανες κάποια φορά στο παρελθόν που βελτίωσε την κατάσταση.
Αφού κατάφερες έστω και μία φορά στο παρελθόν να δώσεις λύση στο πρόβλημά σου μπορείς και δεύτερη. Εμπιστεύσου το απόθεμα δύναμης που έχεις μέσα σου.
Βήμα 3ο: Μην επιτρέπεις στα συναισθήματά σου να σε κυριαρχήσουν. Το συναίσθημα είναι αυτό που θα σε οδηγήσει στο να κάνεις κάτι, αλλά το τι να κάνεις θα στο υπαγορεύσει η σκέψη σου. Η δράση είναι προϊόν ενσυνείδητης απόφασης, επέλεξε το δρόμο που θέλεις να ακολουθήσεις και την επόμενή σου κίνηση. Μην ξεχνάς ότι πάντα έχουμε επιλογές και το συναίσθημα συχνά μας εμποδίζει να τις δούμε καθαρά.
Βήμα 4ο: Άλλαξε την εστίαση σου. Συχνά αυτό στο οποίο στρέφουμε την προσοχή μας μεγεθύνεται ως προς τη σημασία που του δίνουμε για τη ζωή μας. Για να δώσεις λύση σε ένα πρόβλημα, χρειάζεσαι να ανοίξεις την προοπτική σου, να διευρύνεις την εστίασή σου. Αυτό πρακτικά σημαίνει να πάρεις απόσταση από αυτό που σε προβληματίζει, και να το δεις μέσα σε ένα ευρύτερο πλαίσιο μέσα στο οποίο μπορεί να κρύβονται απαντήσεις.
Βήμα 5ο: Σκέψου πώς θα είναι τα πράγματα στο μέλλον. Φαντάσου ένα μέλλον στο οποίο δε θα έχεις το πρόβλημα που έχεις τώρα. Πώς θα είναι τότε τα πράγματα; Τι μπορείς να κάνεις από το σημείο που βρίσκεσαι τώρα για να δημιουργήσεις αυτό το μέλλον;
Βήμα 6ο: Σκέψου όλες εκείνες τις φορές που τα πράγματα εξελίχθηκαν καλά. Μίλησε για όλες εκείνες τις φορές που το πρόβλημα δεν εμφανίστηκε ή που εμφανίστηκε αλλά ήταν εύκολα διαχειρίσιμο. Θυμήσου ότι διατηρείς τον έλεγχο της κατάστασης κι ακόμα κι αν δεν μπορείς να αλλάξεις το ίδιο το πρόβλημα, μπορείς να αλλάξεις τη δική σου στάση απέναντι σε αυτό. Άλλαξε εσύ ο ίδιος την ιστορία σου.
Βήμα 7ο: Πίστεψε σε κάτι ανώτερο από σένα. Είναι γεγονός πως κάποια πράγματα συμβαίνουν και βρίσκονται πέρα από τον έλεγχό μας. Αναγνώρισε το κομμάτι εκείνο που η δική σου συμβολή δεν έχει θέση και άφησε τα πράγματα να κυλήσουν. Η νύχτα διαδέχεται τη μέρα είτε το θέλουμε είτε όχι.
Βήμα 8ο: Για να βελτιώσεις τα πράγματα ξεκίνα να σχολιάζεις μόνο τα γεγονότα και τα πράγματα που βλέπεις να συμβαίνουν, δηλ. τις συμπεριφορές. Δεν είναι πολύ χρήσιμο να μιλάμε για το τι σκέφτεται ή τι νιώθει ο άλλος γιατί πολύ απλά ίσως δεν το γνωρίζουμε. Μπορούμε όμως να μιλήσουμε για συμπεριφορές.
Όταν θέλεις να παραπονεθείς για κάτι, σχολίασε την πράξη που δεν σου άρεσε. Πχ. «Δε μου αρέσει να με διακόπτεις όταν μιλάω» κι όχι «Με διακόπτεις μόνο και μόνο για να θυμώσω!» .
Όταν θέλεις να ζητήσεις κάτι από κάποιον, μίλησε για την πράξη που θέλεις να κάνει. Πχ. «Είμαι αναστατωμένος τώρα, μπορείς να με αφήσεις για λίγο μόνο μου να ηρεμήσω;» κι όχι «Είσαι απαράδεκτος, δε θέλω να σου μιλήσω άλλο».
Όταν επαινείς κάποιον, μίλησε για την πράξη που έκανε και σου άρεσε. Πχ. σε ένα μικρό παιδί «Πόσο με βοηθάς που μάζεψες το πιάτο σου από το τραπέζι σήμερα το μεσημέρι» κι όχι «Τι καλό παιδί που είσαι!».


Οι παραπάνω τεχνικές είναι εύκολα εφαρμόσιμες και οι περισσότεροι από μας τις έχουμε χρησιμοποιήσει σε κάποια φάση της ζωής μας στη διαδικασία αναζήτησης λύσης σε κάποιο πρόβλημα ακόμα κι αν δεν το έχουμε αντιληφθεί άμεσα. Όταν συνειδητά επιλέξουμε να ακολουθήσουμε τα παραπάνω βήματα ή κάποια από αυτά, θα δούμε ότι απαιτείται λιγότερος ψυχικός κόπος και ότι θα είμαστε σε θέση να παρατηρούμε τα αποτελέσματα της προσπάθειάς μας και να μην ματαιωνόμαστε.

 

Κονιδάκη Ελπίδα – Ψυχολόγος
InterNus- Κέντρο Συμβ/κής & Ψυχ/είας

ψυχολόγος χανια

ψυχολόγος ηράκλειο

Published in Articles
Τετάρτη, 26 Οκτωβρίου 2016 00:00

Ενοχή και Παιδική Ηλικία

Το αίσθημα της ενοχής, το ενοχικό παιδί και κατά συνέπεια η ενοχική συμπεριφορά είναι κάτι που καλλιεργείται και έχει τη βάση της στη πρώιμη παιδική ηλικία. Συχνά οι γονείς έχοντας, ως στόχο να αποτρέψουν συγκεκριμένες συχνά αρνητικές συμπεριφορές των παιδιών που εμπεριέχουν κίνδυνο καλλιεργούν και ριζώνουν βαθειά την αίσθηση της ενοχής στη ψυχοσύνθεση ενός παιδιού. Χρησιμοποιώντας ένα μη βοηθητικό τρόπο για την αποφυγή δυσάρεστων συνεπειών τόσο για το παιδί όσο και για τους ίδιους.
Οι ρίζες της ενοχής εντοπίζονται στην πρώιμη παιδική ηλικία, στα βιώματά μας, στον τρόπο που μας μεγάλωσαν και στην ανταπόκριση του άμεσου οικογενειακού περιβάλλοντος και κυρίως στις συναισθηματικές μας ανάγκες. Όταν για παράδειγμα, από μικρή ηλικία μαθαίνουμε στα παιδιά πως πρέπει να είναι σε όλα «τέλεια» προκειμένου να τα αγαπάνε και να τα αποδέχονται οι άλλοι και ότι το παραμικρό λάθος ή ψεγάδι κρίνεται και τιμωρείται πολύ αυστηρά, τότε είναι φυσιολογικό να εξελιχθούν σε ενοχικούς ενήλικες.
Όπως πιστεύουν σήμερα οι επιστήμονες, το να νιώθει ένα παιδί διαρκώς ενοχές, μπορεί να το οδηγήσει μεγαλώνοντας σε σοβαρές ψυχικές διαταραχές, όπως κατάθλιψη, χρόνιο άγχος και ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή. Σε κατάθλιψη μπορεί να οδηγηθεί και ένας ενήλικας, ο οποίος υποβάλλεται διαρκώς σε επιπλήξεις. Όμως στα παιδιά, λένε ειδικοί από το Washington University, οι υπερβολικές ενοχές μπορεί να συνδέονται με ένα μέρος του εγκεφάλου, στο οποίο λαμβάνει χώρα ο έλεγχος πολλών και διαφόρων ψυχικών διαταραχών.
Η έρευνα αυτή, λοιπόν, καταλήγει στο ότι οι εμπειρίες που έχει ένα παιδί στην πολύ μικρή του ηλικία μπορεί να επηρεάσουν τον τρόπο που αναπτύσσεται ο εγκέφαλός του. Και επισημαίνουν ότι είναι η πρώτη έρευνα που δείχνει ξεκάθαρα τις αλλαγές που συμβαίνουν στην ανάπτυξη του εγκεφάλου ενός παιδιού, εξαιτίας των ενοχικών συναισθημάτων.
Ο φόβος και η ενοχή είναι άρρηκτα συνδεδεμένα μεταξύ τους, ενώ μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή διάβρωση και αλλοίωση της προσωπικότητας του ατόμου και ειδικότερα ενός παιδιού. Τα παιδιά μεγαλώνουν αισθανόμενα υπεύθυνα όχι μόνο για την δική τους συμπεριφορά αλλά και για εκείνη των γονιών τους. Είναι σύνηθες σε συνεδρίες ψυχοθεραπείας να ανακαλύπτουμε μαζί με τους θεραπευόμενους ότι οι ενοχές τους από όλα αυτά που έχουν φορτωθεί και αναλάβει είναι τόσες πολλές, που το φορτίο είναι δυσβάσταχτο. Συχνά, παραδέχονται συμπεριφορές που είναι εξαιρετικά τιμωριτικές και καταστροφικές ως προς τον ίδιο τους τον εαυτό. Ενώ επιθυμούν το ένα, πράττουν το άλλο και αυτό δεν είναι τίποτα παραπάνω από μια εκδήλωση σύγκρουσης μεταξύ επιθυμίας και ηθικών κανόνων.

Χαρακτηριστικά σημάδια καλλιέργειας ενοχικής συμπεριφοράς στο παιδί
Το αίσθημα της ενοχής τις περισσότερες φορές καλλιεργείται από το στενό οικογενειακό περιβάλλον ενώ συνηθέστερα από τους ίδιους τους γονείς. Μια τέτοια συμπεριφορά συνήθως εγκαθιδρύεται όταν:
• Υπάρχει συνεχής επίπληξη και τιμωρία από τις πράξεις που διαπράττει το παιδί, για παράδειγμα εκφράσεις όπως «εσύ φταις για όλα», «πάλι ζημιά έκανες» «όλα λάθος τα κάνεις» κλπ.
• Οι γονείς κατηγορούν το παιδί ότι ευθύνεται για τις δυσκολίες που οι ίδιοι αντιμετωπίζουν π.χ. οικονομικές δυσκολίες, υπερκόπωση των γονιών κλπ.
• Οι συνεχείς καβγάδες των γονιών μεταξύ τους στη παρουσία των παιδιών δημιουργούν το αίσθημα της ανασφάλειας και του φόβου και κατά συνέπεια τη καλλιέργεια της ενοχής, π.χ. το παιδί θεωρεί ότι ευθύνεται για τη κακή σχέση των γονιών του
• Η συνεχής επισήμανση των αρνητικών πράξεων του παιδιού και η μη αναγνώριση-επιβράβευση των θετικών συμπεριφορών και
• Ο εξαναγκασμός του παιδιού να ζητάει συνεχώς συγνώμη για τις πράξεις του λανθασμένες ή μη.


Αξίζει να σημειωθεί, ότι αν αντιλαμβάνονται ότι το παιδί παρουσιάζει υπερβολικά ενοχικά συμπτώματα, π.χ. ζητά συγγνώμη με το παραμικρό ή λέει διαρκώς ότι εκείνο φταίει για όλα, είναι σημαντικό να βρουν αποτελεσματικούς τρόπους για να ρυθμίσουν τα συναισθήματα αυτά και να βοηθήσουν το παιδί να τα ξεπεράσει, προκειμένου να προλάβουν μελλοντικά ψυχολογικά προβλήματα.
Σημαντικό είναι λοιπόν οι γονείς να παρατηρούν τη συμπεριφορά τους και την επίδραση που έχει στα παιδιά, καθώς η καλλιέργεια των αισθημάτων ενοχής και φόβου δημιουργούν ένα παιδί αδύναμο και ανασφαλή που αργότερα, ως ενήλικας θα έρθει αντιμέτωπος με τη διαχείριση τέτοιων συναισθημάτων και κατ' επέκταση τη δημιουργία μίας ενοχικής προσωπικότητας .
Για την διαχείριση, την καλύτερη αντιμετώπιση και την αλλαγή τέτοιων προτύπων συμπεριφοράς είναι σημαντικό να υπάρξει επαφή με κάποιον Ειδικό Ψυχικής Υγείας τόσο για τους γονείς αλλά και για το ίδιο το παιδί. Η χρήση ειδικών τεχνικών συμβουλευτικής και ψυχοθεραπείας με εξειδίκευση στη παιδοψυχολογία-παιδοψυχιατρική για την αντιμετώπιση τέτοιων καταστάσεων είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική και πολύ βοηθητική για το σύνολο του οικογενειακού συστήματος.


Λουκαδάκη Ελευθερία - Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας

InterNus - Κέντρο Συμβ/κής & Ψυχ/πείας

Published in Articles

Οι ομάδες συνομηλίκων είναι πρωτογενείς ομάδες κοινωνικοποίησης ,όπου φορείς κοινωνικοποίησης είναι τα ίδια τα παιδιά ή οι έφηβοι ο ένας για τον άλλο. Χαρακτηριστικό τους είναι ότι οι σχέσεις που τις διέπουν δεν ρυθμίζονται από καμία θεσμοποιημένη εξουσία ,όπως συμβαίνει στην οικογένεια ,αλλά είναι σχέσεις που εγείρονται κατά την αλληλενέργεια. Ακόμη ,οποιαδήποτε εξουσία εμφανίζεται σε αυτές δεν επιβάλλεται απέξω ,αλλά εγείρεται κατά κύριο λόγο με βάση ικανότητες και δεξιότητες που εκδηλώνονται στη ζωή της ομάδα.
Η κοινωνικοποίηση στις ομάδες των συνομηλίκων εκπροσωπεί μια σταδιακή αποδέσμευση από τους γονείς, μια προοδευτική μείωση της καθοδήγησης και της εξουσίας από τους μεγάλους. Ο βαθμός όμως μιας τέτοιας αποδέσμευσης είναι συνάρτηση της ηλικίας. Στις μικρές ηλικίες οι ομάδες αυτές είναι κυρίως ομάδες παιχνιδιού στη γειτονιά και οι σχέσεις και οι αλληλενέργειες εκεί στηρίζονται σε ότι έχει μαθευτεί στην οικογένεια. Τα παιδιά μεταδίδουν το ένα στο άλλο τη γνώση ,τις αξίες ,τους κανόνες που επικρατούν στην οικογένεια και με αυτόν τον τρόπο ενισχύουν το ένα στο άλλο ότι έχει μάθει καθένας σε αυτή. Αν λάβουμε μάλιστα υπόψη ότι οι γειτονιές στις σύγχρονες κοινωνίες τείνουν να αποτελούνται από οικογένειες με παρόμοια κοινωνικά χαρακτηριστικά ,μπορούμε να καταλάβουμε ότι σε αυτές τις ομάδες συνομηλίκων αναπαράγονται και ενισχύονται χαρακτηριστικά της οικογενειακής κοινωνικοποίησης. Όσο όμως προχωρεί η ηλικία και ,ιδιαίτερα ,όταν έλθει η εφηβεία ,οι ομάδες των συνομηλίκων αυξάνουν σημαντικά την αυτονομία τους από την οικογένεια ,επεξεργάζονται σε σημαντικό βαθμό με δικό τους τρόπο τις αξίες της κουλτούρας και δημιουργούν την λεγόμενη «κοινωνία των εφήβων», με χαρακτηριστικά κουλτούρας που μπορεί από πολλές απόψεις να διαφοροποιείται ή και να έρχεται σε αντίθεση με την κουλτούρα των μεγάλων. Καθώς μάλιστα η δύναμη της καθοδήγησης από την οικογένεια μειώνεται και οι έφηβοι έχουν εμπειρίες εντελώς νέων καταστάσεων ,οι εφηβικές ομάδες αναδεικνύονται σε πολύ δυνατές ομάδες κοινωνικοποίησης.
Η κοινωνικοποιητική δύναμη των ομάδων των συνομηλίκων είναι συνάρτηση του είδους της κοινωνίας και της φύσης της οικογένειας σε κάθε κοινωνία. Στις πιο απλές και αγροτικές κοινωνίες δεν υπήρχε σημαντική διαφοροποίηση μεταξύ των ομάδων κοινωνικοποίησης και έτσι οι ομάδες συνομηλίκων δεν είχαν τη βαρύτητα που έχουν σήμερα. Η αστική οικογένεια είναι γενικά μικρή ,«πυρηνική» ,και οι κοινωνικές περιοχές στις οποίες συμμετέχει σχετικά περιορισμένες. Αυτό αφήνει σχετικά μεγάλα περιθώρια για την ομάδα των συνομηλίκων να εισάγει το παιδί και πολύ περισσότερο ,τον έφηβο σε περιοχές που δεν είναι σε θέση να καλύψει ,τουλάχιστον σε ικανοποιητικό βαθμό ,η οικογένεια. Ως τέτοιου είδους περιοχές μπορούμε να αναφέρουμε τις γρήγορες κοινωνικές και τεχνολογικές αλλαγές που συμβαίνουν στις σύγχρονες κοινωνίες και τις συνακόλουθες αλλαγές σε αντιλήψεις ,αξίες και σχέσεις ,καθώς και τη συνεχή δημιουργία νέων θέσεων και ρόλων στην οικονομική και κοινωνική δομή για τις οποίες εξαρτάται κατά πόσο οι γονείς είναι ενήμεροι. Έτσι ,οι ομάδες συνομηλίκων μπορούν να παίζουν ένα σημαντικό ρόλο στην ενημέρωση και τον προσανατολισμό προς νέες εκφάνσεις και νέες κατευθύνσεις της κοινωνικής ζωής.
Η εφηβεία χαρακτηρίζετε ως μια περίοδος αλλαγών η οποία σηματοδοτεί τη μετάβαση από την παιδική ηλικία στην ενηλικίωση. Οι εμφανείς σωματικές αλλαγές συνοδεύονται από την αναζήτηση της ταυτότητας και την ένταξη στο κοινωνικό σύνολο και τη κοινωνική πραγματικότητα. Το άγχος, η ανάγκη για κατανόηση, η δυσκολία διαμόρφωσης της ταυτότητας και η περιπλοκότητα της δημιουργίας σχέσεων δεν είναι κάτι εύκολο για τα παιδιά που περνούν την εφηβεία.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα στις ομάδες των εφήβων που παρατηρείται συχνά, είναι η εναντιωματική συμπεριφορά προς τους γονείς, η αποστασιοποίηση από το οικογενειακό περιβάλλον και η προσήλωση στην ομάδα συνομηλίκων, η αμφιθυμία, η ευερεθιστικότητα, τα αισθήματα θλίψης, άγχους, μοναξιάς, πλήξης, ντροπής, η ταλάντευση μεταξύ υπέρμετρα υψηλής και χαμηλής αυτοεκτίμησης και αυτοπεποίθησης, ο πειραματισμός.
Οι παρέες που σχηματίζουν οι έφηβοι, συνήθως δημιουργούν τη δική τους «κλειστή» ομάδα που έχει κάποια κοινά πιστεύω, κοινούς κώδικες επικοινωνίας, κοινό τρόπο ντυσίματος, έχουν κοινά ενδιαφέροντα και μουσικά ακούσματα, τα οποία τους ενώνουν μεταξύ τους και τους διαχωρίζουν από τους άλλους. Χαρακτηρίζονται από πολύ έντονους συναισθηματικούς δεσμούς, και διέπονται από αυστηρά άτυπα ή και τυπικά καταστατικά συμπεριφοράς. Έχουν μια κοινή ταυτότητα για να νιώθουν πιο δυνατοί στο να αφήσουν πίσω την παιδική ηλικία, να συμβιβαστούν με την με την ανεξαρτητοποίηση από τους των γονείς τους και να δοκιμάσουν τα όριά τους. Υιοθετούν κοινό λεξιλόγιο και συμπεριφορά, μπορεί να φτάσουν μέχρι και στη διάπραξη αξιόποινων πράξεων ή σε πράξεις που σε άλλη φάση της ζωής τους θα θεωρούνταν ψυχοπαθολογικές. Οι διαπροσωπικές σχέσεις με άλλους συνομήλικους για τον έφηβο ταυτίζονται με την θέση του ενήλικα που θα παίξει τον ρόλο του 'τρίτου γονέα' που θα ακούσει τον έφηβο χωρίς την συναισθηματική εμπλοκή και την αγωνία του γονιού , αποτελούν ανάγκη και είναι πολύ χρήσιμες σε ορισμένες περιπτώσεις. Ιδιαίτερα δε, όταν έχει αρχίσει να φαίνεται πως ο έφηβος δεν καταφέρνει να ενσωματώσει με ευκολία τις αλλαγές: 'Κρύβει' την σεξουαλικότητά του πίσω από παραπανίσια κιλά, εμφανίζει διάφορα ψυχοσωματικά συμπτώματα, αποσύρεται ψυχικά από τις σχέσεις του με τους άλλους.
Η συντήρηση και η ανάπτυξη των φιλικών τους σχέσεων, ολοκληρώνεται και επιτυγχάνεται από την επικοινωνία τους μέσω διαδικτύου. Το διαδίκτυο, με τις απεριόριστες πιθανότητες, προσφέρει στους έφηβους μια αδιέξοδο να καλύψουν τις όποιες δυσκολίες αντιμετωπίζουν στην καθημερινότητα τους (σχέσεις με γονείς, ερωτικές σχέσεις, προβλήματα με το σχολείο). Έρευνες ανά τον κόσμο έχουν υποδείξει ότι η προσκόλληση με το διαδίκτυο, με στόχο την ανάπτυξη φιλικών σχέσεων αποτελεί μια υπάρχουσα πραγματικότητα, η οποία εντοπίζεται κυρίως στον εφηβικό πληθυσμό. Το διαδίκτυο τους προσφέρει μια διαφυγή από την πιεστική και αγχώδη καθημερινότητα και μια ευκαιρία να κοινωνικοποιηθούν χωρίς να κινδυνεύουν από την απόρριψη, καθώς τους δίνεται η δυνατότητα να παρουσιάσουν ότι εικόνα του εαυτού τους επιθυμούν.
Οι κύριες ενασχολήσεις φαίνεται να είναι τα διαδικτυακά παιχνίδια, δίνουν τη δυνατότητα στους εφήβους να διαμορφώνουν το χαρακτήρα τους όπως επιθυμούν και να ζουν σε μια ειδυλλιακή πραγματικότητα όπου είναι ήρωες και εκτελούν ηρωικές αποστολές(αυτό μπορεί να παρατηρηθεί και σε πιο μικρές ηλικίες).
Επίσης, κοινωνικοποιούνται με το να συμμετέχουν σε ομαδικές αποστολές και έτσι αποκτούν διαδικτυακούς «φίλους» με κοινά ενδιαφέροντα
οι ιστότοποι ανταλλαγής απόψεων (blogs, forums):βρίσκουν ένα τρόπο να μοιραστούν τις ανησυχίες τους και τους προβληματισμούς τους χωρίς φόβο κριτικής και υποτίμησης
οι ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης (facebook, MySpace, twitter, messenger,) δίνουν τη δυνατότητα δικτυακής επικοινωνίας με φίλους, γνωστούς αλλά και τη δυνατότητα νέων γνωριμιών επίσης, μέσα σε αυτούς τους ιστότοπους οι έφηβοι προβάλλουν προσωπικά στοιχεία όπως νέα και φωτογραφίες
Τελικά, τι είναι αυτό που πρέπει να θυμάται κάθε γονέας σχετικά με τα διαδικτυακά παιχνίδια;
Tα διαδικτυακά παιχνίδια δεν είναι εγγενώς αρνητικά. O αντίκτυπος που θα έχουν στο παιδί, τον έφηβο, ακόμα και τον ενήλικα, εξαρτάται:
-από τη συνετή και υπεύθυνη χρήση,
-την ενημέρωση των οικείων του ανήλικου για αυτά και τη δυνατότητα διακριτικής παρακολούθησης που χρειάζεται.
H θέσπιση κανόνων και ορίων ορθής χρήσης και φυσικά, η σχέση αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ γονιού- παιδιού ή δάσκαλου- παιδιού είναι πολύ σημαντική. Είναι αρκετά δύσκολο να προτείνουμε πόσο ακριβώς μπορεί να έχει τη δυνατότητα να παίζει ή να ασχολείται. Τα όρια που θα εφαρμοστούν εξαρτώνται σε ένα βαθμό από τη σχέση, την επικοινωνία και την επαφή που υπάρχει μεταξύ γονιού- παιδιού .Η λύση δεν είναι η απαγόρευση της χρήσης ενός τόσο σημαντικού εργαλείου όπως το διαδίκτυο, που για τον έφηβο είναι σημαντικό στοιχείο της καθημερινότητάς του, (μέσα από αυτό χτίζει την επικοινωνία του με τους συνομηλίκους του), αλλά η εκμάθηση της σωστής χρήσης. Αν παρατηρείτε υπερβολική την ενασχόληση του παιδιού με το διαδίκτυο, ώστε να του αποσπά προσωπικό χρόνο και αν ο τρόπος επικοινωνίας και συμπεριφοράς του με τους συνομηλίκους του, δημιουργεί έντονο προβληματισμό, θεωρείται απαραίτητη η συμβουλή κάποιου ειδικού.

 

ΖΗΣΙΜΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ - ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

InterNus - ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ & ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

ψυχολόγος Χανιά

ψυχολόγος Ηράκλειο

Published in Articles
Παρασκευή, 08 Απριλίου 2016 00:00

Διατροφικές διαταραχές

Τα διάφορα είδη ψυχογενών διατροφικών διαταραχών τα τελευταία χρόνια όλο και αυξάνονται, καθώς η εξωτερική εικόνα που έχει το άτομο τείνει να αποτελεί κυρίαρχο μέλημα. Ενώ παράλληλα υπάρχει μία έντονη εμμονή με τη διατροφή και με την υιοθέτηση κάποιας δίαιτας, το οποίο αποτελεί βασικό παράγοντα δημιουργίας άγχους για το σωματικό βάρος και για την γενικότερη εικόνα του ατόμου. Χιλιάδες εικόνες και κοινωνικά πρότυπα που προβάλλονται μέσα από τα ΜΜΕ και το διαδίκτυο για τους τρόπους απόκτησης μίας τέλειας σιλουέτας παρουσιάζοντας το, ως προϋπόθεση για να μπορεί το άτομο να γίνει αποδεκτό από την κοινωνία και τον κοινωνικό του περίγυρο.
Οι περιπτώσεις ψυχογενών διατροφικών διαταραχών επηρεάζουν σημαντικά τη σύγχρονης ζωή με τα άτομα να αναζητούν εξειδικευμένη βοήθεια και υποστήριξη. Είναι πολύ σημαντική η γνώση και η εξειδικευμένη βοήθεια για την αναγνώριση της ύπαρξης, της σπουδαιότητας, των κινδύνων και των τρόπων αντιμετώπισης μιας διαταραχής. Σύμφωνα με πανεπιστημιακές μελέτες η έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση μίας διατροφικής διαταραχής μέσω της ψυχοθεραπείας μπορεί να αποφέρει θετικά αποτελέσματα όσον αφορά τον τρόπο και τον χρόνο ανάρρωσης του ατόμου.
Οι ψυχογενείς διατροφικές διαταραχές αναπτύσσονται ως εξωτερικά σημάδια συναισθηματικών και ψυχολογικών προβλημάτων. Γίνονται ο τρόπος όπου τα άτομα αντιμετωπίζουν τις δυσκολίες στην ζωή τους. Η υπερφαγία ή μη λήψη φαγητού χρησιμοποιείται να καταστείλει συναισθήματα και σκέψεις που πονούν. Χωρίς κατάλληλη βοήθεια και θεραπεία, οι διατροφικές διαταραχές πιθανόν να επιμείνουν σε όλη την διάρκεια της ζωής του ατόμου.

Η εμφάνιση μίας διατροφικής διαταραχής μπορεί να αναπτυχθεί ανεξαρτήτως την ηλικία, το φύλο ή ο εκπαιδευτικό του επίπεδο. Ενώ ευπαθείς ομάδες αποτελούν ιδιαίτερα νεαρές γυναίκες μεταξύ των ηλικιών 15-25 ετών και τα τελευταία χρόνια έχουν παρατηρηθεί και άντρες. Τα είδη των διατροφικών διαταραχών κατατάσσοντας ως εξής:
Η ψυχογενής ή νευρική βουλιμία (bulimia nervosa), η οποία χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια υπερφαγίας, τα οποία αντισταθμίζονται είτε με μεθόδους εκκαθάρισης (π.χ. χρήση διουρητικών, καθαρτικών, πρόκληση εμετού),με ακραίο περιορισμό τροφής. Χαρακτηριστικό της νευρικής ή ψυχογενής βουλιμία αποτελούν τα βουλιμικά επεισόδια που βιώνει το άτομο, όπου πιθανόν να ξεκινήσει ένα επεισόδιο υπερφαγίας στην προσπάθειά του να αντεπεξέλθει με συναισθηματικές δυσκολίες που αντιμετωπίζει ή για να ανακουφιστεί από την ένταση που βιώνει εκείνη την στιγμή, εύκολα όμως όλο αυτό μπορεί να εξελιχθεί σε μια κατάσταση εκτός ελέγχου.
Η συμπεριφορά χαρακτηρίζετε από:

  • Υπερφαγία, εμετό και περιόδους υποσιτισμού
  • Υπερβολική χρήση καθαρτικών, διουρητικών/υπερβολική άσκηση
  • Μυστικότητα και δισταγμός να βρεθεί σε κοινωνικές συναθροίσεις
  • Πηγαίνοντας στην τουαλέτα μετά από γεύμα για να προκαλέσει εμετό και να ξεφορτωθεί την τροφή που μόλις είχε καταναλώσει.

Η νευρική ή Ψυχογενής ανορεξία (anorexia nervosa), χαρακτηρίζεται από ένα έντονο φόβο ότι το άτομο θα γίνει παχύσαρκο και το άτομο επιδιώκει ασταμάτητα να είναι αδύνατο. Τα βασικά συμπτώματα της συγκεκριμένης διαταραχής αποτελεί:

  • ακραία απώλεια βάρους
  • έντονος φόβος ότι το άτομο θα παχύνει και θα χάσει τον έλεγχό του.
  • διαταραχή στην αντίληψη της σωματικής εικόνας του ατόμου, δηλαδή το άτομο μπορεί να θεωρεί τον εαυτό του παχύ και να υπερεκτιμά τις σωματικές του διαστάσεις όσο περισσότερο αδυνατίζει.
  • μία τελετουργική στάση προς το φαγητό, όπως κόβοντας το φαγητό σε πολύ μικρά κομμάτια
  • αμηνόρροια
  • μυστικότητα
  • τάση να ασκείται με έμμονο τρόπο
  • άρνηση για την ύπαρξη του προβλήματος
  • αλλαγές στην προσωπικότητα του ατόμου και μεταπτώσεις στην διάθεση.

Η Υπερφαγία έχει πρόσφατα ταξινομηθεί ως μια ξεχωριστή κατηγορία διατροφικής διαταραχής. Τα άτομα τα οποία καταναλώνουν μεγάλες ποσότητες φαγητού σε μικρό χρονικό διάστημα και δεν καταφεύγουν σε αυτό-προκαλούμενους εμετούς παλεύουν με το παραπάνω βάρος, με αισθήματα ντροπής για αυτό. Παρομοίως και με τα συναισθήματα τους και με την συμπεριφορά τους. (Διαταραχή Συναισθηματικής Υπερφαγίας )
Βασικά χαρακτηριστικά της υπερφαγίας είναι:

  • Τρώγοντας πάρα πολύ γρήγορα από ότι συνήθως - η τροφή αμάσητη
  • Τρώγοντας έως ότου αισθανθεί δυσάρεστα
  • Τρώγοντας μεγάλες ποσότητες φαγητού ενώ δεν υπάρχει φυσική πείνα
  • Τρώγοντας μόνο λόγω της αμηχανίας που βιώνει λόγω καταστάσεων
  • Συναισθήματα ντροπής, θλίψης, ενοχής μετά το επεισόδιο
  • Νιώθοντας αδυναμία ή φόβο να ξεφορτωθεί το φαγητό που κατανάλωσε
  • Μείωση κοινωνικότητας – απομόνωση.

Θεραπεία Αντιμετώπιση
Πάνω από το 70% των ατόμων που καταφεύγουν στο φαγητό είναι για να εκτονώσουν μια ψυχική ένταση, ένα συναίσθημα θυμού ή απογοήτευσης. η συνθετική ψυχοθεραπεία, ατομική και ομαδική, τα τελευταία χρόνια, φαίνεται να κερδίζει έδαφος στη θεραπεία των διαταραχών πρόσληψης τροφής. Μέσα από την ατομική ψυχοθεραπεία αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά οι αιτίες της διατροφικής διαταραχής, όπως είναι η χαμηλή αυτοπεποίθηση του ατόμου, η δυσκολία στις διαπροσωπικές του σχέσεις και η επίλυση των εσωτερικών και των οικογενειακών συγκρούσεων.
Μια ομάδα υποστήριξης και ψυχοθεραπείας παρέχει:

  • Υποστήριξη σε ένα ασφαλές περιβάλλον εμπιστοσύνης
  • Μοίρασμα εμπειριών και συναισθημάτων με άλλους ανθρώπους που υποφέρουν από παρόμοια προβλήματα
  • Ψυχοθεραπευτική βοήθεια ώστε να δουν τα μέλη της ομάδας ανεπίγνωστα κομμάτια της προσωπικότητας και των σχέσεών τους στο παρελθόν, τα οποία εμπλέκονται στην ανάπτυξη της προβληματικής τους στάσης και συμπεριφοράς
  • Επεξεργασία θεμάτων όπως ο κοινωνικός αποκλεισμός, η αυτοεκτίμηση, η εικόνα του σώματος κ.α.
  • Υποστήριξη, ιδέες και στρατηγικές από άλλους συμμετέχοντες που βρίσκονται σε πιο προχωρημένο στάδιο αντιμετώπισης
  • Εκπαίδευση των μελών για τις φυσικές και συναισθηματικές συνέπειες των διαταραχών πρόσληψης τροφής, τους κινδύνους, τις σωματικές και ψυχικές επιπλοκές
  • Εκμάθηση εναλλακτικών και μη δυσλειτουργικών τρόπων συμπεριφοράς
  • Εκμάθηση στρατηγικών αντιμετώπισης και επίλυσης προβλημάτων.

Συμπερασματικά, η έγκαιρη θεραπεία και παρέμβαση σε ατομικό ή ομαδικό πλαίσιο στην αντιμετώπιση ψυχογενών διαταραχών πρόσληψης τροφής από ένα ειδικό Ψυχικής
Υγείας θα λειτουργήσει θετικά στην έκβαση και στη πορεία έξαρσης των συμπτωμάτων των διατροφικών διαταραχών.

ΛΟΥΚΑΔΑΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ - ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

InterNus - ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ & ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

ψυχολόγος Χανιά

Ψυχολόγος Ηράκλειο

ΛΟΥΚΑΔΑΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ - ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

InterNus - ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ & ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

- See more at: http://internus.gr/articles/item/51-sxeseis-eksartisis.html#sthash.pqJVi3Fe.dpuf
Published in Articles
Σάββατο, 05 Μαρτίου 2016 00:00

Το άγχος

Το άγχος προέρχεται από το ρήμα άγχω που σημαίνει πνίγω (σφίγγω πιεστικά στο λαιμό). Αυτό είναι το γενικότερο αίσθημα που αναφέρουν οι περισσότεροι άνθρωποι όταν βιώνουν μια περίοδο παρατεταμένου άγχους.
Όλοι σχεδόν αισθανόμαστε άγχος κάποια στιγμή στη ζωή μας, τόσο οι ενήλικες όσο και τα παιδιά. Το άγχος είναι ένα λειτουργικό συναίσθημα, το οποίο συχνά μας διευκολύνει στην αντιμετώπιση δύσκολων καταστάσεων οι οποίες απαιτούν συγκέντρωση, αποτελεσματικότητα και δεξιότητες. Το άγχος επίσης, μπορεί να μας βοηθήσει σε περιπτώσεις μιας επικείμενης απώλειας, προετοιμάζοντάς μας έτσι για το δύσκολο και τραυματικό γεγονός. Επιπρόσθετα, λειτουργεί βοηθητικά ως ένας παράγοντας κινητοποίησης προκειμένου να επιτύχουμε κάποιες αλλαγές στη ζωή μας και να ικανοποιήσουμε ανώτερες βασικές μας ανάγκες στην πορεία της αυτοπραγμάτωσης. Σε αυτές τις περιπτώσεις συναντάται συνήθως με τον όρο υπαρξιακό άγχος.
Όταν όμως το βίωμα του άγχους είναι υπερβολικό σε ένταση, δυσανάλογο σε σχέση με το ερέθισμα που το προκαλεί και επίμονο στο χρόνο, τότε ενδέχεται να χάσει τη λειτουργικότητά του και να μετατραπεί σε στοιχείο που παρεμποδίζει την ομαλή προσαρμογή του ατόμου. Για παράδειγμα μειώνεται η αποδοτικότητα του ατόμου στην καθημερινότητά του σε τομείς όπως η εργασία, οι κοινωνικές εκδηλώσεις κ.α. Έτσι, αντί να προετοιμάζει τον οργανισμό για την αντιμετώπιση της δύσκολης κατάστασης, τον προτρέπει στην αποφυγή της. Το αποτέλεσμα της συνεχούς αποφυγής των αγχογόνων καταστάσεων είναι η κορύφωση και η γενίκευση του άγχους ακόμα και όταν απουσιάζουν τα ερεθίσματα που το προκαλούν. Σε αυτές τις περιπτώσεις αποτελεί ένδειξη κάποιας αγχώδους διαταραχής είτε γενικευμένης είτε συνδεόμενης με συγκεκριμένες καταστάσεις. Οι αγχώδεις διαταραχές είναι οι συχνότερες ψυχικές διαταραχές στο γενικό πληθυσμό με ποσοστό συχνότητας 3,5 %. Μερικές από τις πιο συχνές αγχώδεις διαταραχές είναι η γενικευμένη αγχώδης διαταραχή, η διαταραχή πανικού και η αγοραφοβία, η ψυχαναγκαστική καταναγκαστική διαταραχή κ.α.

Στις αγχώδεις διαταραχές παρατηρούνται συναισθηματικά ή ψυχικά συμπτώματα, όπως:
- υπερένταση,
- αναστάτωση,
- εκνευρισμός,
- δυσφορία,
- αγωνία,
- αίσθημα ότι κάτι κακό θα συμβεί

και σωματικά συμπτώματα, όπως:
- εφίδρωση,
- ζάλη,
- τρέμουλο,
- πόνος ή πλάκωμα στο στήθος,
- δύσπνοια,
- μυρμήγκιασμα,
- μουδιάσματα,
- ναυτία κ.α.
Με αυτόν τον τρόπο μας προειδοποιεί το σώμα μας ότι κάτι δεν πάει καλά, ότι ο τρόπος με τον οποίο έχουμε οργανώσει την καθημερινότητά μας και ο τρόπος που σκεφτόμαστε και αντιμετωπίζουμε τις δυσκολίες μας φαίνεται να μην είναι λειτουργικός.

Το παθολογικό άγχος μπορεί να οφείλεται σε έναν συνδυασμό διαφορετικών παραγόντων όπως η ιδιοσυγκρασία του ατόμου, οι προηγούμενες εμπειρίες και τραυματικά γεγονότα στη ζωή (για παράδειγμα στην παιδική ηλικία «το άγχος αποχωρισμού»), το στρεσογόνο περιβάλλον, διάφοροι εκλυτικοί παράγοντες (για παράδειγμα περιβάλλον με πολλές εντάσεις ή οι καταστάσεις που βιώνει το άτομο στην καθημερινότητα στις οποίες αισθάνεται ότι δεν έχει τον έλεγχο). Υπάρχουν όμως και παράγοντες οι οποίοι συντηρούν και διαιωνίζουν το αίσθημα του άγχους. Για παράδειγμα, μπορεί το άτομο να βιώσει μια περίοδο με έντονο άγχος το οποίο μπορεί να προκαλέσει διάφορα σωματικά συμπτώματα όπως δύσπνοια ή πόνους στο στήθος. Στην συνέχεια, η παρατήρηση των συμπτωμάτων από το ίδιο το άτομο μπορεί να συνδεθεί με περισσότερο φόβο και άγχος το οποίο με τη σειρά του είναι πιθανό να συμβάλλει στη διατήρηση των συμπτωμάτων, αποκτώντας έτσι τη μορφή ενός φαύλου κύκλου, με τα συμπτώματα (ψυχολογικά και σωματικά) συνεχώς να κλιμακώνονται καθιστώντας το άτομο ανήμπορο να λειτουργήσει στην καθημερινότητά του. Στη προέκταση αυτής της διαδικασίας το άτομο είναι πιθανό να βιώσει επεισόδια με έντονα συμπτώματα όπως σωματικά, τα οποία είναι αυτά που θα του προκαλέσουν έντονο φόβο και ψυχολογικά, τα οποία είναι γνωστά με τον όρο κρίση πανικού.
Στις περισσότερες των περιπτώσεων όμως, η επίσκεψη σε έναν ειδικό μπορεί να βοηθήσει και μέσα από μία εξειδικευμένη αντιμετώπιση της αγχώδους διαταραχής τα συμπτώματα σταδιακά να υποχωρήσουν και το άτομο να γίνει περισσότερο λειτουργικό στην καθημερινότητά του. Οι έρευνες έχουν δείξει ότι η ψυχοθεραπευτική αντιμετώπιση είναι αποδοτική σε ένα μεγάλο ποσοστό των ανθρώπων που εμφανίζουν αγχώδεις διαταραχές. Επίσης, σε ορισμένες περιπτώσεις πολύ θετικά αποτελέσματα έχει και ο συνδυασμός ψυχοθεραπείας και της κατάλληλης φαρμακευτικής αγωγής. Όσον αφορά την ψυχοθεραπεία, εξαιρετικά αποδοτικό είναι το μοντέλο της Γνωσιακής-Συμπεριφορικής Θεραπείας θέτοντας ως πρώτο σημαντικό βήμα την ανίχνευση των αρχικών ερεθισμάτων που πυροδοτούν το άγχος και την εκπαίδευση των θεραπευόμενων στην αυτοπαρατήρηση τους. Στη συνέχεια οι θεραπευόμενοι μαθαίνουν να ανακαλύπτουν τη σχέση ανάμεσα στις σκέψεις και το άγχος τους. Κύριος στόχος της Γνωσιακής-Συμπεριφορικής Θεραπείας είναι να βοηθήσει τους θεραπευόμενους να δημιουργήσουν περισσότερο ισορροπημένες προοπτικές και να ερμηνεύουν όλες τις νέες καταστάσεις που συναντούν με αντικειμενικότητα, αναδομώντας τη δική τους θεώρηση του κόσμου. Τέλος, τα αποτελέσματα της θεραπείας τείνουν να είναι ακόμη καλύτερα όταν συνδυάζονται και με διάφορες τεχνικές χαλάρωσης, όπως η διαφραγματική αναπνοή, η προοδευτική μυϊκή χαλάρωση, οι ευχάριστες νοερές εικόνες κ.α.

ΜΗΤΡΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ - ΚΛΙΝΙΚΟΣ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ
InterNus - ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ & ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

ψυχολόγος Ηράκλειο

ψυχολογος χανια

Published in Articles

Η κρίση πανικού ορίζεται ως το ξέσπασμα ενός έντονου άγχους που τις περισσότερες φορές συνοδεύεται από σωματικά συμπτώματα και καταστροφικές σκέψεις. Η διάρκειά του κυμαίνεται από δύο με τρία λεπτά έως και μισή ώρα. Κατά την υποχώρηση της κρίσης παρατηρείται μια αίσθηση αδυναμίας και εξουθένωσης. Οι κρίσεις πανικού μπορεί να εκδηλώνονται πολλές φορές στο διάστημα μίας εβδομάδας ή και μέσα στην ίδια ημέρα. Άλλοτε έρχονται ως αποτέλεσμα άγχους ή έντονου στρες και άλλοτε εμφανίζονται εντελώς ξαφνικά ή σε καταστάσεις όπου οι περισσότεροι άνθρωποι δεν περιμένουν να αισθανθούν φόβο. Αυτό που κάνει το αίσθημα του φόβου μεγαλύτερο είναι ο συνδυασμός της ταχύτητας με την οποία εμφανίζονται τα συμπτώματα, της έντασης τους και το γεγονός ότι επηρεάζουν πολλά μέρη του σώματος. Αν και η ηλικία έναρξης της διαταραχής ποικίλει, συνήθως αρχίζει ανάμεσα στην όψιμη εφηβεία και την ηλικία των 35 ετών.
Οι κρίσεις πανικού συνοδεύονται από έναν συνδυασμό ψυχολογικών και σωματικών συμπτωμάτων. Όποιος βιώσει μία κρίση πανικού πάντως δεν έχει απαραίτητα όλα τα συμπτώματα αλλά αρκούν κάποια από αυτά τα οποία είναι τα εξής:
-Τρέμουλα ή έντονος τρόμος
-Εφίδρωση
-Επιτάχυνση του καρδιακού ρυθμού
-Αίσθημα ζάλης ή λιποθυμίας
-Πόνος ή δυσφορία στο στήθος
-Ναυτία
-Φόβος απώλειας ελέγχου ή ότι τρελαίνεται
-Φόβος ότι θα πεθάνει
-Ρίγη ή ξαφνικό αίσθημα ζέστης
-Μούδιασμα ή μυρμήγκιασμα
-Αίσθημα πνιγμού

Κατά την υποχώρηση της κρίσης πανικού, οι πάσχοντες αισθάνονται εξαντλημένοι και μπερδεμένοι. Είναι λογικό πολλοί άνθρωποι να
πιστεύουν ότι έχουν κάποιο οργανικό πρόβλημα με αποτέλεσμα να αναζητούν ιατρική βοήθεια στο νοσοκομείο. Κάποιοι αισθάνονται ντροπή ή αμηχανία ως αποτέλεσμα της αίσθησης έλλειψης αυτοελέγχου και πάσχουν σιωπηλά αντί να αποκαλύψουν τα προβλήματά τους ή να αναζητήσουν επαγγελματική βοήθεια.
Η αποφυγή των καταστάσεων στις οποίες μπορεί να εμφανιστεί μια κρίση πανικού είναι δυνατόν να επηρεάσει τη ζωή του ατόμου τόσο όσο και οι κρίσεις. Η ανησυχία για επικείμενες κρίσεις πανικού είναι γνωστή ως άγχος αναμονής. Η αντιμετώπιση του άγχους αναμονής είναι από τα πιο σημαντικά κομμάτια στη θεραπεία της διαταραχής πανικού. Σήμερα γνωρίζουμε ότι στην κλινική πράξη, η αγοραφοβία και η διαταραχή πανικού συμβαίνουν τόσο συχνά μαζί, που είναι λίγες οι περιπτώσεις που η κάθε μια διαταραχή συναντιέται μόνη της. Δηλαδή το άτομο, πρώτα υφίσταται μία ή περισσότερες προσβολές πανικού, μετά αναπτύσσει το φόβο ότι θα ξανασυμβεί (άγχος αναμονής) και μετά αρχίζει να αποφεύγει καταστάσεις όπου η πιθανότητα να συμβεί κάποια προσβολή πανικού του δημιουργεί έντονο φόβο (αγοραφοβία).
Είναι όμως ιδιαίτερα σημαντικό να τονίσουμε ότι υπάρχουν σωματικές ασθένειες οι οποίες μπορεί να προκαλέσουν συμπτώματα όμοια με αυτά του πανικού. Συνήθως, άλλα συνοδά συμπτώματα υποδεικνύουν ότι υπάρχει κάποια σωματική πάθηση. Μερικές παθήσεις που μπορεί να προκαλέσουν συμπτώματα όμοια με αυτά του πανικού είναι οι ακόλουθες:
-Αρρυθμίες
-Υπερθυρεοειδισμός
-Καρδιακή ανεπάρκεια
-Επιληψία
-Διαταραχές που επηρεάζουν την αναπνοή
-Υπερβολική χρήση ορισμένων φαρμάκων
-Υπερβολική χρήση ή στέρηση από καφεΐνη , ναρκωτικά ή αλκοόλ
Αν έχετε οποιαδήποτε ανησυχία ότι μπορεί να πάσχετε από κάποια σοβαρή σωματική ασθένεια, είναι σημαντικό ο γιατρός σας να λάβει ένα πλήρες ιατρικό ιστορικό, να σας εξετάσει και να σας υποβάλλει σε κάποιες ιατρικές εξετάσεις.

Τι προκαλεί τον πανικό και την αγοραφοβία;
Ένας συνδυασμός παραγόντων επιδρά στην εμφάνιση των κρίσεων και της διαταραχής πανικού. Βέβαια ο συγκεκριμένος συνδυασμός διαφέρει από άτομο σε άτομο. Οι παράγοντες αυτοί ομαδοποιούνται σε τρεις μεγάλες κατηγορίες, οι οποίες όταν συνδυάζονται και κλιμακώνονται σταδιακά προκαλούν πανικό.
1.Μερικοί άνθρωποι είναι ευάλωτοι ως αποτέλεσμα της ιδιοσυγκρασίας τους ή εξαιτίας των εμπειριών της παιδικής τους ηλικίας.
2.Υπάρχουν άμεσοι στρεσογόνοι ή εκλυτικοί παράγοντες που φέρνουν μια αιφνίδια κρίση.
3.Υπάρχει ένα σύνολο παραγόντων που ασκούν επίδραση και συντηρούν τη διεργασία δημιουργώντας ένα φαύλο κύκλο, μέσα στον οποίο οι κρίσεις πανικού επιδεινώνονται ή εμφανίζονται πιο συχνά.

Θεραπευτική αντιμετώπιση
Οι έρευνες και η εκτεταμένη κλινική εμπειρία των ειδικών δείχνουν ότι οι περισσότεροι πάσχοντες από πανικό μπορούν να θεραπευτούν εάν εξασκηθούν στη χρήση συγκεκριμένων τεχνικών υπό της καθοδήγησή τους. Οι θεραπείες περιλαμβάνουν τις ψυχολογικές παρεμβάσεις , κυρίως την Γνωσιακή - Συμπεριφοριστική Θεραπεία και τη χορήγηση φαρμάκων, ιδιαίτερα τη χρήση των τρικυκλικών και των ήπιων ηρεμιστικών. Οι πάσχοντες από διαταραχή πανικού μπορεί να φοβούνται ότι δεν θα θεραπευτούν ποτέ. Είναι ενθαρρυντικό όμως το εύρημα ότι το 80% με 90% των ατόμων με διαταραχή πανικού αναφέρει σημαντική και διαρκή βελτίωση με την εφαρμογή των Γνωσιακών - Συμπεριφοριστικών μεθόδων.
Η εφαρμογή των τεχνικών της Γνωσιακής-Συμπεριφοριστικής θεραπείας βοηθούν στην αναγνώριση , στην αναθεώρηση και στην τροποποίηση των παράλογων αρνητικών ερμηνειών που δίνουν οι πάσχοντες στα γεγονότα ή στις καταστάσεις. Έτσι λοιπόν, η θεραπεία επιτρέπει στον πάσχοντα να αναγνωρίσει και να εξετάσει με ακρίβεια πως παράγονται τα συμπτώματα και να εξασκηθεί σε συστηματικές μεθόδους για να εμποδίσει ή να ελέγξει τα συμπτώματα.
Οι απόψεις των ειδικών σχετικά με τη χρήση φαρμάκων στη διαταραχή πανικού διαφοροποιούνται. Φαίνεται όμως, ότι τα φάρμακα μπορεί να είναι αποτελεσματικά σε βραχυπρόθεσμη βάση, όταν το άγχος είναι πάρα πολύ έντονο, οπότε το άτομο δεν μπορεί να αρχίσει να εξασκείται σε τεχνικές διαχείρισης άγχους.
Σε κάθε περίπτωση η χορήγηση φαρμάκων αποφεύγεται και προτείνεται μόνο σε ελάχιστες περιπτώσεις και σε συνδυασμό με Γνωσιακή-Συμπεριφοριστική θεραπεία.

ΜΗΤΡΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ - ΚΛΙΝΙΚΟΣ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

InterNus - ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ & ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

Published in Articles

Η σχολική εμπειρία αποτελεί κρίσιμο κομμάτι στη ζωή του εφήβου και μια από τις πιθανές πηγές έντασης λόγω των απαιτήσεων του εκπαιδευτικού συστήματος. Η εμπειρία αυτή αφορά την ακαδημαϊκή πλευρά της εκπαιδευτικής διαδικασίας και ειδικότερα την αντίληψη των μαθητών για την επίδοσή τους, την πίεση που δέχονται από το σχολείο και τις προσδοκίες που έχουν για το μέλλον τους.
Η έλλειψη κατανόησης και στήριξης για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει το παιδί, μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την ανάπτυξη σχολικής φοβίας και σχολικού άγχους.

Το άγχος είναι μια φυσιολογική αντίδραση του εφήβου, ο οποίος προσπαθεί να ανταπεξέλθει στην απαιτητική σχολική πραγματικότητα. Είναι λειτουργικό μόνο όταν βοηθάει το άτομο να είναι αποτελεσματικό, δημιουργικό και το κινητοποιεί.

Αιτιολογικοί παράγοντες που σχετίζονται με το σχολικό άγχος

Η σχολική ζωή προβάλλει στο παιδί απαιτήσεις, ιδιαίτερα όσον αφορά:

  • τη συγκέντρωση της προσοχής του
  • την ικανότητα να κάθεται στη θέση του ήσυχο και να εργάζεται για την ολοκλήρωση του έργου που κάθε φορά αναλαμβάνει
  • την πίεση για υψηλή απόδοση στο σχολείο. Κάποιες φορές αν δεν αντιμετωπιστεί έγκαιρα το άγχος μπορεί να οδηγήσει στην σχολική αποτυχία, στην μείωση των κοινωνικών δεξιοτήτων ή την κατάθλιψη
  • την διαδικασία της αξιολόγησης
  • οι υπερβολικές απαιτήσεις και οι υπέρμετρες φιλοδοξίες των γονιών
  • πολλές φορές και οι σχέσεις με τους καθηγητές είναι λίγο-πολύ απρόσωπες με τους μαθητές τους, κάποιοι από αυτούς δεν θα μάθουν ούτε το όνομά τους. Αν σκεφτούμε την ιδιαίτερη ψυχολογία της εφηβικής ηλικίας, με την έντονη ανάγκη για προβολή και αποδοχή, καταλαβαίνουμε ότι τα παραπάνω μπορεί να δημιουργήσουν στον έφηβο πρόσθετες πιέσεις

Άλλοι παράγοντες μπορεί να είναι: διάφορες πτυχές της οικογενειακής ζωής, όπως η διάσταση ή ο χωρισμός των γονιών, κάποιο σοβαρό πρόβλημα υγείας, ένα προβληματικό μέλος της οικογένειας, που ασκούν βαθιά επίδραση στον έφηβο εμποδίζοντάς τον να δεθεί με τη σχολική κοινότητα και να προσαρμοσθεί στο σχολικό κλίμα

Αυτό που παίζει καθοριστικό ρόλο, είναι ο τρόπος με τον οποίο τι ίδιο το παιδί προσλαμβάνει και βιώνει , προσωπικά –υποκειμενικά , κάθε φορά το συγκεκριμένο ζήτημα. Κάτι που για ένα παιδί είναι θέμα ρουτίνας, για το άλλο μπορεί να αποτελεί μεγάλη δυσκολία

Πώς οι γονείς μπορούν να αναγνωρίσουν το σχολικό άγχος;

Οι έφηβοι αντιδρούν στο συναίσθημα του άγχους διαφορετικά από ότι οι ενήλικες. Συνήθως τα παιδιά που έχουν άγχος για το σχολείο παρουσιάζουν μια σειρά από συμπτώματα:
Σωματικά συμπτώματα: ταχυκαρδία, δύσπνοια, πονοκεφάλους, ζαλάδες, στομαχόπονοι, δυσκολίες στον ύπνο
Συναισθηματικά συμπτώματα: ευερεθιστότητα και εκρήξεις οργής, θλίψη, υπερδιέγερση, αρνητική διάθεση / καταστροφικότητα, ευσυγκινησία/θυμό
Γνωστικα: δυσκολίες μάθησης και συγκέντρωσης, μπλοκάρισμα μνήμης, αρνητικές σκέψεις οτι θα αποτύχουν
Συμπεριφορικά: επιθετικότητα, παραίτηση από το διάβασμα, απουσίες από το σχολείο, κοινωνική απομόνωση, υπερβολική κατανάλωση τροφής ή το αντίθετο, μιλούν για τις φοβίες τους που τους προκαλούνται απο το σχολείο και μπορεί να ζητούν τη διαβεβαίωση από τους γονείς πως θα μείνουν μαζί τους τις σχολικές ώρες ή να αναρωτιούνται αν πρέπει να πάνε στο σχολείο, μπορεί να αναπτύξουν σχολική άρνηση.

Τα παιδιά που εμφανίζουν τα παραπάνω συμπτώματα, προσπαθούν να αποφύγουν μια κατάσταση που τα κάνει να φοβούνται.

Πως μπορούν να βοηθήσουν οι γονείς;

Η οικογένεια, και ο τρόπος με τον οποίο θα στηρίξει τον έφηβο, παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπιση και διαχείριση του άγχους. Οι γονείς είναι η πιο σημαντική πηγή κοινωνικής και διαπροσωπικής ενίσχυσης που επηρεάζει τη μάθηση και διαμορφώνει τις στάσεις και τις αξίες της εφηβικής ηλικίας.

  • ακούτε ενεργητικά το παιδί όταν είναι αγχωμένο, χωρίς να ασκείτε κριτική και προσπαθήστε να αντιληφθείτε αυτό που δεν μπορεί να πει. Σεβαστείτε τα συναισθήματά του ακόμη και εάν δεν τα κατανοείτε, με αυτόν τον τρόπο το παιδί ανακουφίζεται
  • οι απαιτήσεις της σημερινής κοινωνίας, επιφορτίζουν γονείς και παιδιά με περισσότερους ρόλους απ' ότι παλιότερα. Γι' αυτό είναι χρήσιμο οι γονείς να εκπαιδεύονται, ώστε να αποφύγουν συμπεριφορές που πιθανώς έχουν οι ίδιοι μάθει από τους δικούς τους γονείς, και που στη εποχή που ζούμε, ίσως δεν είναι πια τόσο βοηθητικές. Ενημερωθείτε για τη διαφορά ανάμεσα στο φυσιολογικό και το παθολογικό άγχος
  • αφήνετε το παιδί να παίρνει πρωτοβουλίες και αποφεύγετε να είστε υπερπροστατευτικοί μαζί του, δείξτε του εμπιστοσύνη
  • ενισχύστε την κοινωνικοποίηση του παιδιού σας, ενθαρρύνετε τη συμμετοχή του σε κοινωνικές, αθλητικές και άλλες εξωσχολικές δραστηριότητες αλλά χωρίς να το πιέζετε, θα το βοηθήσει στην αύξηση της αυτοεκτίμησης και της αυτοπεποίθησής του
  • βεβαιωθείτε ότι υπάρχει χρόνος για να μπορεί να απολαμβάνει την ηλικία του και ότι δεν έχει επιφορτιστεί με υποχρεώσεις, τις οποίες δεν μπορεί να αντέξει
  • στην αποτυχία να είστε δίπλα του και να προσπαθείτε μαζί να βρείτε την αιτία της, και όχι να το απορρίπτεται. Να το ενθαρρύνεται, λαμβάνοντας υπ' όψιν την εφηβεία του και το πόσο ευαίσθητο είναι στην κριτική. Είναι σημαντικό, να προσπαθείτε να μπαίνετε στη θέση του, και αν χρειαστεί να θυμηθείτε τη δική σας εφηβεία και το πώς νιώσατε σε ανάλογες περιστάσεις
  • είναι σημαντικό να μην επαινείται τόσο την επιτυχία αλλά την προσπάθεια. Να δείχνετε ικανοποίηση, κατανόηση και τρυφερότητα όχι μόνο όταν ο μαθητής έχει καλούς βαθμούς. Δεν πρέπει ζητάτε από τον έφηβο καλύτερη επίδοση από εκείνη που μπορεί να πετύχει
  • προτείνετε στο παιδί σας να κάνει διαλείμματα όταν διαβάζει, έτσι ώστε να μπορεί ξεκουράζεται
  • βοηθήστε το να προγραμματίζει τις δραστηριότητές του και να χωρίζει τα καθήκοντα που του φαίνονται «βουνό» σε πιο μικρά τμήματα
  • βεβαιωθείτε ότι τρέφεται σωστά
  • η συχνή επαφή και επικοινωνία των γονιών με το δάσκαλο ή τη δασκάλα του και η ενημέρωση για τα συναισθήματα του παιδιού σας είναι εξίσου σημαντική. Όταν γνωρίζουν οι δάσκαλοι τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει το παιδί σας, (μήπως έχει πέσει θύμα σχολικού εκφοβισμού ή πειραγμάτων, που ίσως σε αυτό να οφείλονται οι αιτίες του σχολικού άγχους), τότε είναι σε θέση να το προσεγγίσουν διαφορετικά και να το βοηθήσουν να χαλαρώσει
  • αν το παιδί σας ανησυχεί για σωματικά συμπτώματα, πρέπει αρχικά να συμβουλευτείτε ένα γιατρό για να σιγουρευτείτε για την σωματική του υγεία. Όταν διαπιστώσετε ότι το παιδί σας είναι σωματικά υγιή, δε θα πρέπει να επιτρέπεται τις απουσίες από το σχολείο. Πρέπει να του εξηγήσετε ότι όπως η δουλειά των γονιών είναι να εργάζονται, έτσι και για τα παιδιά μέρος της δουλειάς τους είναι το σχολείο.
  • σαν γονείς πρέπει ενθαρρύνεται και να καθησυχάσετε το παιδί σας λέγοντας πως είναι φυσιολογικό να αισθάνεται φόβο και άγχος για τις καταστάσεις που του προκαλεί το σχολείο. Αυτή η έντονη πίεση όμως που νιώθει, δε σημαίνει πως πρέπει να το κρατάει στο σπίτι ή πως δεν μπορεί να περάσει καλά
  • αναφερθείτε σε παραδείγματα άλλων εμπειριών που είχε να αντιμετωπίσει παλιότερα το παιδί σας, που αν και έμοιαζαν δύσκολα στην αρχή, κατάφερε να ανταπεξέλθει
  • πρέπει να αναρωτηθείτε αν κάποιες αλλαγές που συνέβησαν στο σπίτι όπως μετακόμιση, διαζύγιο, θάνατος ή κάποια άλλη απώλεια, (οι οποίες μπορεί να είναι ιδιαίτερα οδυνηρές για τα παιδιά), ευθύνονται για την δημιουργία σχολικού άγχους. Χρειάζεται άμεσα να το συζητήσετε μαζί του ή να απευθυνθείτε σε κάποιον ειδικό για τις ανησυχίες που σας απασχολούν.
  • να εξετάσετε εάν υπάρχει ιστορικό αγχώδους διαταραχής, κατάθλιψης ή χρήσης ουσιών στην οικογένεια και εάν χρειαστεί να παραπέμψετε το παιδί σε κάποιον ειδικό ψυχικής υγείας
  • θα πρέπει να έχετε ρεαλιστικές προσδοκίες και να σέβεστε τις ανάγκες και τους ρυθμούς μάθησης του παιδιού σας και να τα αποδέχεστε για αυτό που είναι. Με τον τρόπο αυτό θα μπορέσετε να το βοηθήσετε να αποκτήσει αυτοπεποίθηση, να αντιμετωπίσει για την ώρα τις προκλήσεις του σχολείου, αλλά και αργότερα τις προκλήσεις της ζωής τους.
  • Τέλος και πολύ βασικό είναι να αναρωτηθείτε και να διερευνήσετε αν αποτελείται οι ίδιοι πηγή άγχους για το παιδί σας. Αν και εσείς είστε αγχωμένος/η καλό θα ήταν να το μετριάσετε και μην ξεχνάτε ότι αποτελείται πρότυπο προς μίμηση για το παιδί σας

InterNus - ΚΕΝΤΡΟ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ & ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

Published in Articles
Τετάρτη, 29 Απριλίου 2015 00:00

Άγχος αποχωρισμού μικρής ηλικίας

Στα παιδιά της προσχολικής ηλικίας (περίπου 2 χρονών) παρατηρείται το φαινόμενο του έντονου άγχους, ανασφαλειών και φόβων, όταν έρθει η στιγμή να πάνε είτε στον παιδικό σταθμό είτε αργότερα στο σχολείο. Η αρχή της σχολικής χρονιάς σηματοδοτεί τη μετάβαση από τη νηπιακή στη παιδική ηλικία. Η στιγμή που το παιδί ξεκινάει το σχολείο ισοδυναμεί με ένα δεύτερο απογαλακτισμό. Είναι ένα ακόμα σημαντικό βήμα προς την ανεξαρτησία του και ως εκ τούτου είναι δύσκολο τόσο για το ίδιο όσο και για τους γονείς. Η αρχή της σχολικής χρονιάς είναι μια έντονη περίοδος στη ζωή κάθε οικογένειας και κυρίως στην περίπτωση που το παιδί πηγαίνει πρώτη φορά στο σχολείο.
Τα έντονα συναισθήματα που βιώνουν τα παιδιά είναι φυσιολογικά για την ηλικία που είναι , διότι πρέπει να απομακρυνθούν από το σπίτι τους ή να αποχωριστούν αγαπημένα τους πρόσωπα. Όταν όμως αυτό το άγχος παραμένει και παρατείνεται, είναι δυσανάλογο με την ηλικία του παιδιού (πέρα από την ηλικία των 5 ετών)και πλήττει την κοινωνική του λειτουργικότητα, τότε αποτελεί ένδειξη διαταραχής του «άγχους αποχωρισμού».

Από την πλευρά των γονιών.. Ένας φαύλος κύκλος αλληλεπίδρασης συναισθημάτων μεταξύ γονιών και παιδιού..

Καθώς το παιδί αναπτύσσεται το άγχος των γονιών μεγαλώνει. Η αρχή της σχολικής χρονιάς είναι ένα γεγονός που επιφέρει άγχος και αναστάτωση στους γονείς. Μεγαλύτερη ανησυχία παρατηρείται όμως σε γονείς με παιδιά που ετοιμάζονται να πάνε στη πρώτη τάξη του δημοτικού.
«Το άγχος του αποχωρισμού», συνήθως εμφανίζεται όταν το παιδί νιώθει ευάλωτο και αδύναμο μέσα στις οικογενειακές σχέσεις. Η οικογένεια ενός παιδιού που εμφανίζει άγχος αποχωρισμού συνήθως έχει το εξής προφίλ: Η μητέρα είναι αγχωτική ,φοβική και υπερπροστατευτική απέναντι στο παιδί της. Μπορεί να μην έχει καλές σχέσεις με το σύζυγο της με αποτέλεσμα να προσκολλείται στο παιδί της, το οποίο καλύπτει το αίσθημα του κενού που η ίδια βιώνει. Ανησυχεί μήπως δεν τα καταφέρει εκείνο, όμως ,ουσιαστικά προβάλλει το δικό της το φόβο. Το παιδί με την σειρά του αντιλαμβάνεται το αίτημα της μητέρας και απαντά ασυνείδητα στο αίτημα της. Ο πατέρας από την άλλη πλευρά είναι ανασφαλής, αδύναμος ή συναισθηματικά απών.
Επίσης άλλες περιστάσεις οι οποίες ευνοούν την εμφάνιση του άγχους αποχωρισμού στα παιδιά προσχολικής ηλικίας μπορεί να είναι οι εξής : διαζύγιο ανάμεσα στους γονείς, θάνατος ή κάποια άλλη συναισθηματική απώλεια, ασθένεια σε κάποιο μέλος της οικογένειας , η γέννηση ενός άλλου παιδιού , φυσική ή συναισθηματική απουσία κάποιου από τους δύο γονείς κ.α.

Συμπτώματα άγχους της παιδικής ηλικίας:

  • ευερεθιστότητα
  • υπερβολική ανησυχία όταν πρόκειται να αποχωριστεί τους γονείς του
  • έντονη απροθυμία ή γεμάτη πανικό άρνηση να πάνε στο σχολειό
  • ντροπαλότητα
  • έμμονες ιδέες/ φοβία μήπως αρρωστήσει το ίδιο ή κάποιο αγαπημένο του πρόσωπο
  • μειωμένη κοινωνικότητα και δυσκολία δημιουργίας σχέσεων με άλλα παιδιά καθώς και προσαρμογής στις νέες καταστάσεις που παρατηρούν στο σχολείο
  • άρνηση να μείνει μόνο του
  • σωματικές ενοχλήσεις [πονοκεφάλους, στομαχόπονους , ζαλάδες, κόπωση , ναυτία, νυχτερινή ενούρηση, διαταραχές διατροφής και ύπνου (επαναλαμβανόμενοι εφιάλτες με θέμα τον αποχωρισμό), εφίδρωση, ζάλη, κοκκίνισμα του προσώπου, ταχυπαλμία, ναυτία και ταχυπαλμία]

Ιδέες για γονείς που θα βοηθήσουν στην ομαλή ένταξη και προσαρμογή του παιδιού στο σχολείο

«Η συμβολή των γονιών στην πρόληψη και στην αντιμετώπιση του άγχους στη παιδική ηλικία είναι απαραίτητη και αποτελεί το βασικότερο κριτήριο για την προσαρμογή του στο σχολικό περιβάλλον».

  • Την πρώτη ημέρα του σχολειού, το παιδί είναι σημαντικό να συνοδεύεται από κάποιο γονιό (ή και τους δυο) ο όποιος θα φροντίσει να μην αργοπορήσει. Την στιγμή του αποχωρισμού το παιδί ενδέχεται να κλάψει. Χωρίς ανησυχία, ένα αντάλλαγμα με ένα φιλί και μια διαβεβαίωση για την αγάπη τους και για την επιστροφή τους μετά το τέλος της σχολικής ημέρας, θα βοηθήσει τον αποχωρισμό. Αν το άγχος και η ανησυχία του παιδιού παραμένει, αποφύγετε να παραμένετε περισσότερο μαζί του, (ίσως να μην βοηθήσει στην προσαρμογή του). Η απομάκρυνση του γονιού όσο σκληρή και να φαίνεται είναι η μόνη επιλογή
  • αφιέρωση περισσότερου χρόνου και προσοχή στο παιδί και αφήνοντας κατά μέρος άλλες ασχολίες. Απαραίτητη διαδικασία αποτελεί η προετοιμασία του παιδιού για την ένταξη του στο σχολείο ξοδεύοντας χρόνο με τους γονείς του, για την αγορά σχολικού εξοπλισμού αφήνοντας το να κάνει αυτό τις επιλογές
  • οι γονείς θα χρειαστεί να εξασφαλίσουν ένα οικογενειακό περιβάλλον στο όποιο το παιδί να αισθάνεται αγάπη, αποδοχή, ασφάλεια και στοργή. Σε περίπτωση όμως που το άγχος του παιδιού παραμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα και επηρεάζει τη λειτουργικότητα του, οι γονείς θα χρειαστεί να απευθυνθούν σε κάποιο ειδικό ψυχικής υγείας
  • προετοιμασία του παιδιού μέσω της συζήτησης τονίζοντας με θετικά λόγια τα καινούργια πράγματα που πρόκειται να συναντήσει στο σχολείο (για τις σχέσεις με τους συμμαθητές του, την καινούρια δασκάλα, τα ωραία πράγματα που θα κάνει και θα μάθει, καθώς και ιδιαίτερη αναφορά στην αυλή και το διάλειμμα)
  • αν παρατηρήσετε ότι το παιδί προσπαθεί να αποχωριστεί, επιβράβευση στο νέο του βήμα ανεξαρτητοποίησης
  • αναζητήστε μέσα από τη συζήτηση, το παιχνίδι, τη ζωγραφική, την αφήγηση ιστοριών, πως σκέπτεται, αισθάνεται και ενεργεί παιδί. Με αυτό το τρόπο θα αποκαλυφτούν τα ζητήματα γύρω από το σχολειό που το προβληματίζουν
  • ενθάρρυνση και παρότρυνση των γονιών για συμμετοχή του παιδιού σε διαφορές κοινωνικές, αθλητικές και καλλιτεχνικές δραστηριότητες.
  • προτροπή του παιδιού για ανάληψη ευθυνών και πρωτοβουλιών
  • ενθάρρυνση να εκφράσει το παιδί τις δυσκολίες που τον προβληματίζουν και κατανόηση των συναισθημάτων του
  • αποδοχή συναισθημάτων των παιδιών και αποφυγή αρνητικής κριτικής στάσης για αυτά τα οποία εκφράζει
  • ενίσχυση της αυτοεκτίμησης και αυτοπεποίθησης του παιδιού
  • αποβολή άγχους και ανασφαλειών των γονιών. Το «γονικό άγχος» φαίνεται έντονα στα μάτια των παιδιών και τα προετοιμάζει για μια επερχόμενη δύσκολη και απειλητική κατάσταση
  • οι γονείς με ψυχραιμία και υπομονή θα πρέπει να αντιμετωπίζουν τα προβλήματα των παιδιών και να μην πανικοβάλλονται αφού δε πρόκειται για μια παθολογική κατάσταση. Πρέπει να συνειδητοποιήσουν, ότι το κάθε παιδί είναι μια μοναδική και ξεχωριστή προσωπικότητα.
Published in Articles

Η πανελλήνιες εξετάσεις αποτελούν για πολλές οικογένειες την πρώτη ουσιαστική περίοδο δημιουργικής, αλλά και λειτουργικής κρίσης. Το γεγονός αυτό οφείλεται είτε στην δεδομένη συναισθηματική και σωματική ένταση που βιώνει ο/η έφηβος, λόγω της φορτικότητας της περιόδου, είτε στην έντονη πρακτική και συναισθηματική εμπλοκή των γονιών. Η αλληλεπίδραση των δυο αυτών παραγόντων καθορίζει πολλές φορές τόσο το ακαδημαϊκό αποτέλεσμα των εξετάσεων όσο και τη νέα δομή της σχέσης μετά από μια περίοδο κρίσης.
Ο/η υποψήφιος θα πρέπει να διαπραγματευτεί την πιθανότητα επιτυχίας ή θα πρέπει να διαχειριστεί το γεγονός της αποτυχίας επίτευξης του στόχου που είχε βάλει κατά τη διάρκεια της χρονιάς. Σε αυτή τη ζύμωση που επηρεάζει πολλές φορές το επίπεδο αυτοεικόνας και στάσης σε θέματα αποτυχίας, νευραλγικό ρόλο παίζει το υποστηρικτικό πλαίσιο του υποψηφίου. Αυτό που πρέπει να θυμόμαστε είναι ότι ο παιδαγωγικός ρόλος της εκπαίδευσης δεν οριοθετείται στο τέλος των πανελληνίων εξετάσεων και δεν περιορίζεται στον εκπαιδευτικό, ουσιαστικότατο ρόλο έχουν οι γονείς που καλούνται να εκπαιδεύσουν το νέο ενήλικα στη διαχείριση γεγονότων αποτυχίας ( πράγμα που θα κλιθούν να κάνουν πολλές φορές κατά τη διάρκεια της ζωής τους).
Παρακάτω θα σας παραθέσω μερικές σύντομες συμβουλές στο πλαίσιο της διαχείρισης αποτυχίας για υποψηφίους και γονείς:

1. Δώσε χρόνο στον εαυτό σου. Πάρε μερικές μέρες για να συνειδητοποιήσεις τι συνέβη και μην παίρνεις αποφάσεις τη στιγμή της έντασης.
2. Αφού μειωθεί η ένταση και απομακρυνθείς λίγο χρονικά από το γεγονός, ξεκίνα να σκέφτεσαι τις εναλλακτικές σου διεξόδους,
3. Κατέγραψε τις, όσο απλές ή και απίθανες αν φαίνονται.
4. Συζήτησε τα συναισθήματά σου και τις σκέψεις σου με το υποστηρικτικό σου περιβάλλον (γονείς, ενήλικες που νιώθεις κοντά σου, εκπαιδευτικούς που εμπιστεύεσαι).
5. Ιεράρχησε τις εναλλακτικές σου και άρχισε να σκέφτεσαι τι σε ενδιαφέρει πιο πολύ και πως μπορείς να το προσεγγίσεις.
6. Όταν καθορίσεις το νέο σου στόχο, κάνε την αυτοκριτική σου σχετικά με τις αιτίες που οδήγησαν στην προηγούμενη αποτυχία.
7. Κατέγραψε τις και προσπάθησε να μην τις επαναλάβεις στη νέα σου προσπάθεια.
8. Στο νέο ξεκίνημα πρέπει να ξέρεις ότι μπορεί να απέτυχες στις εξετάσεις, αλλά πέτυχες να διαχειριστείς κάτι ιδιαίτερα δύσκολο, να σταθείς ξανά δυνατός/ δυνατή και να δώσεις νέες ευκαιρίες στο μέλλον σου.

Γονείς :

• Αποφύγετε την εκδήλωση θυμού και έντασης. Δε θα σας δώσει κανένα λειτουργικό αποτέλεσμα πέρα από την περεταίρω αποδιοργάνωση του παιδιού σας.
• Αφήστε να περάσει λίγος χρόνος μέχρι να εμπλέξετε ξανά τον/ την υποψήφιο σε εναλλακτικές επιλογές.
• Σταθείτε δίπλα του και υποστηρίξτε τον, το έχει ανάγκη και είναι ο μόνος τρόπος για να ενδυναμώσετε τον ίδιο και τη σχέση σας.
• Αν νιώθετε έντονα την ανάγκη να ασκήσετε κριτική, περιμένετε μια περίοδο που θα έχουν ηρεμήσει οι συνθήκες και προσπαθήστε να γίνει σε ένα εκπαιδευτικό πλαίσιο διαλόγου με τον/ την υποψήφιο και όχι σε μορφή κηρύγματος.
• Ενισχύστε τον/ την στις νέες προοπτικές θέτοντας ειλικρινά τα όριά σας είτε αυτά είναι οικονομικά είτε υλικά.
• Μη σας φοβίζει η αποτυχία, την έχετε βιώσει και την βιώνουν όλοι οι ενήλικες, δεν μπορεί να την αποφύγει κανείς πλήρως. Βοηθήστε τα παιδιά σας να τη δουν σαν πρόκληση και βάλτε τη σχέση επικοινωνίας και εμπιστοσύνης που έχετε μαζί τους σε νέα θεμέλια. Είναι μια πολύ καλά ευκαιρία!

ΚΑΡΓΑΚΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ
ΚΛΙΝΙΚΟΣ –ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΟΣ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

 

Published in Articles

Καργάκης Εμμανουήλ

Ο Καργάκης Εμμανουήλ και οι συνεργάτες του εργάζονται στα γραφεία τους σε Ηράκλειο & Χανιά Κρήτης, παρέχοντας Γνωστική Συμπεριφορική  Ψυχοθεραπεία και Συμβουλευτική εφήβων και ενηλίκων. 

 

Επικοινωνία

Γ. Παπανδρέου 17, Ηράκλειο
    2811113681, 6946253300
 
Μυλωνογιάννη 23, Χανιά
    2821111704, 6974394497

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

9.00 am to 9.00 pm

Lat: 35.331749 | Long: 25.138443

banner